|
نفخ
چه وقت به پزشک
مراجعه کنيم ؟
نفخ نشانه چيست ؟
يک ظرف بستني وانيلي ، يک ظرف ژله
توت فرنگي ،يا چند لقمه پنير خامه اي مي خوريد ؛ اما آنقدر که شما لبنيات دوست
داريد ، آنها شما را دوست ندارند . حتي خوردن مقدار بسيار کمي از آنها ،معده شما
را آکنده از هوا کرده و ناراحت مي کند .
اين حالت نفخ و احساس بادکردگي و
ناراحتي بعد از خوردن مواد لبني را پزشکان عدم تحمل لاکتوز مي نامند . يعني معده
قادر به هضم لاکتوز يا قند شير ، نيست .
متأسفانه ، اکثر بزرگسالان تا حدي
دچار اين عارضه هستند . هر چه سن بالاتر مي رود ، لاکتاز کمتري در بدن توليد مي شود
که اين آنزيم براي هضم لاکتوز لازم است . بدون لاکتاز ، قند شير هضم نشده تخمير مي
گردد و توليد گاز مي کند . اين گاز جمع شده و نفخ مي سازد . مواد غذايي ديگري که
سخت هضم مي شوند مثل حبوبات ، آجيل ، دانه هاي گياهي ، ميوه ها ، کلم دلمه اي ، جو
، عسل و مخمر هم توليد گاز کرده و معده را باد مي کنند .
آلرژي هاي غذاي نيز باعث نفخ مي شوند
، ولي در اينجا واکنش دستگاه ايمني عامل آن است و تمام بدن را گرفتار مي کند و
معمولاً کهير و آبريزش از بيني نشانه هاي عمده آن است .
اگر دستگاه گوارش شما حساس است ،
يعني حالتي که آن را روده تحريک پذير مي گويند ، شير ، حبوبات و ديگر غذاهاي ديرهضم
مشکل آفرين تر مي شوند . در اين حالت اعصاب به غذاهاي تحريک کننده شديدتر پاسخ داده
و گرفتگي ماهيچه هاي ديواره روده بزرگ را به وجود مي آورند . محتويات روده نمي
تواند پيش تر برود و يبوست عارض مي شود و روده را متورم مي کند . با تخمير روده گاز
توليد شده و نفخ به وجود مي آيد .
اگر تند غذا مي خوريد همراه آن
مقداري هوا مي بلعيد که در روده نفخ مي شود .
نفخ طولاني همراه با درد نشاندهنده
چندين بيماري گوارشي است ، از جمله انسداد روده يا کليه ، التهاب آپانديس ، وجود
سنگ کيسه صفرا ، زخم مهاي گوارشي و تومور است .
درمان نفخ
بعد از غذا پياده روي کنيد . ورزش
علاوه بر تحريک حرکت محتويات روده هورمون هاي تحريک کننده فعاليت روده را نيز آزاد
مي کند .
قرص بخوريد . براي از بين بردن نفخ ،
از قرص سيمتيکون استفاده کنيد که حباب هاي گاز را در دستگاه گوارش از بين مي برد .
چاي گياهي بنوشيد . براي رفع درد
نقطه اي ناشي از نفخ ، يک فنجان چاي نعناع ، بابونه و يا رازيانه بنوشيد .
غذاهاي فيبردار بخوريد . غذاهاي
فيبردار محتويات روده را نرم کرده و نفخ ناشي از گرفتگي روده را برطرف مي کند با
خوردن سبزيجات و غلات سبوس نگرفته فيبر را به برنامه غذايي خود بيفزاييد ؛ اما
نشاسته گندم خود ممکن است باعث نفخ شود و مي توان به جاي آن از نشاسته برنج و سيب
زميني استفاده کرد که قابل تحمل تر هستند . يا روزي يک قاشق متاموسيل همراه با آب
ميوه بخوريد . متاموسيل در برخي افراد ايجاد گاز مي کند . ولي در بيشتر افراد مفيد
است .
چيزهاي محرک نخوريد . قهوه ، چاي و
شکلات لوله گوارش را بيشتر تحريک مي کنند . چربي نيز ديرهضم است و ممکن است گرفتگي
روده را تشديد کند و باعث ايجاد نفخ شود .
لبنيات را با احتياط بخوريد . صرفاً
به خاطراينکه شير ايجاد نفخ مي کند نبايد لبنيات را کنار گذاشت . مي توانيد شير
بدون لاکتوز ، که شيرين تر است ، بخوريد يا لاکتاز مايع به لبنيات خود بيفزاييد .
ماست و برخي انواع پنير مقدار کمي لاکتوز دارند و خوردن آنها مشکل چنداني ايجاد نمي
کند .
غذاهاي داغ يا سرد نخوريد . همراه با
غذاهاي بسيار داغ يا بسيار سرد مقداري هوا مي بلعيد . جويدن آدامس هم باعث خوردن
هوا مي شود و بهتر است از آن صرف نظر شود .
آهسته غذا بخوريد . وقتي سريع غذا مي
خوريد ، کمي هم هوا همراه با لقمه هايتان فرو مي دهيد . با آهسته تر و جويده تر
خوردن غذا هواي کمتري خورده و لقمه را با بزاق خيس مي کنيد . بزاق آنزيمهايي دارد
که غذا را قبل از ورود به معده آماده تجزيه مي کند .
مکمل پيش از
قاعدگي بخوريد . شکم زنان پيش از زمان قاعدگي انباري از مايعات مي شود . زنانيکه
ويتامين B - کمپلکس و
کلسيم و منيزيم مي خورند کمتر دچار نفخ مي شوند .
مواد نفخ آور را يادداشت کنيد .
اشخاص مختلف واکنش هاي متفاوت نسبت به غذاها نشان مي دهند . فهرستي از موادي که
براي شما ايجاد نفخ مي کنند تهيه کنيد تا بتوانيد برخي از آنها را کم يا حذف کنيد .
به پزشک مراجعه کنيد . نفخ مي تواند
علامت يک بيماري جدي گوارشي باشد . اگر هيچ يک از موارد بالا مؤثر نشد ، براي
معاينه کامل نزد پزشک خود برويد .
|