 |
|
کم خوني و فقر آهن آهن چيست ؟ آهن يک ماده مغذي مورد نياز براي ادامه حيات است . آهن اساسي ترين ماده اوليه براي ساختن گلبولهاي قرمز خون مي باشد . نقش گلبولهاي قرمز خون انتقال اکسيژن به سلولهاي بدن است . کمبود آهن و کم خوني فقر آهن چيست ؟ چنانچه براي ساختن گلبولهاي قرمز خون ،آهن به مقدار کافي در دسترس نباشد ، ابتدا فرد از ذخائر آهن بدن خود استفاده مي کند و زمانيکه کمبود آهن ادامه يابد . ذخائر بدن تخليه مي شود و کم خوني فقر آهن بروز مي کند .
چه عواملي موجب کمبود آهن و کم خوني فقر آهن مي شود ؟ - کمبود آهن در رژيم غذايي روزانه - پايين بودن جذب آهن رژيم غذايي ( غذاهاي گياهي مثل حبوبات و سبزي ها ) - افزايش نياز بدن به آهن در بارداري و رشد ( کودکي و نوجواني ) - عادات و الگوهاي نامناسب غذايي مانند مصرف چاي همراه با غذا يا بلافاصله بعد از غذا ( کاهش جذب آهن به مقدار زياد ) يا استفاده از نانهايي که در تهيه آنها از جوش شيرين استفاده شده است . - شروع نکردن به موقع تغذيه تکميلي کودکان و يا مناسب بودن آن . - تخليه ذخائر آهن در بدن زنان به علت بارداريهاي مکرر و با فاصله کمتر از ۳ سال . - ابتلا به آلودگيهاي انگلي و بيماريهاي عفوني . - دفع زياد آهن به دليل خونريزي شديد در دوران قاعدگي . چه افرادي در معرض خطر کمبود آهن و کم خوني قرار دارند ؟ - زنان در سنين باروري بويژه زنان باردار - کودکان خردسال - نوجوانان بويژه دختران نوجوان به علت شروع عادت ماهيانه
عوارض بهداشتي – اقتصادي – اجتماعي کم خوني فقر آهن ۱ – در شيرخواران ، کودکان و نوجوانان : - اختلال در تکامل و هماهنگي سيستم اعصاب حرکتي و تکامل گفتاري . - کاهش قدرت يادگيري و افت تحصيلي - تغييرات رفتاري ( بي تفاوتي ،خستگي ،بي حسي ) ۲ – در زنان باردار : - ضعف و ناتواني بدني - افزايش خطر مرگ و مير مادر به هنگام زايمان - افزايش خطر تولد نوزاد کم وزن ، نارس و سقط جنين .
۳ – در بزرگسالان ( هر دو جنس ) - کاهش قدرت کاري و ظرفيت يادگيري - خستگي زودرس
علائم ابتلا به کم خوني فقر آهن - رنگ پريدگي زبان و مخاط داخل لب و پلک چشم - خستگي زودرس - بي تفاوتي - سرگيجه و سردرد - خواب رفتن و سوزن سوزن شدن دست و پاها - حالت تهوع - درکم خونيهاي شديد گود شدن روي ناخن را ههاي اساسي براي پيشگيري از کم خوني فقر آهن - استفاده از مواد غذايي آهن دار مثل گوشت قرمز ، مرغ ،ماهي ، تخم مرغ و سبزي ها مثل جعفري ، اسفناج و حبوبات مثل عدس و لوبيا در برنامه غذايي روزانه . - همراه با غذا سالاد شامل : گوجه فرنگي ، کاهو ،کلم ،فلفل سبز دلمه اي و سبزي هاي تازه ( سبزي خوردن ) و بعد از غذا ميوه هاي حاوي ويتامين ث خصوصاً مرکبات استفاده کنيد . - استفاده از انواع خشکبار مثل توت خشک ، برگه آلو ، انجير خشک و کشمش که منابع خوبي از آهن هستند به عنوان ميان وعده در برنامه غذايي کودکان و نوجوانان . - ار نوشيدن چاي يک ساعت قبل و ۱-۲ ساعت بعد از صرف غذا خودداري کنيد . - استفاده نانوايان از خمير ورآمده جهت تهيه نان ،چون ناني که با خمير ورنيامده و با جوش شيرين تهيه شده باشد ،جذب آهن را کاهش ميدهد . - اضافه کردن حتي مقدار کمي گوشت به غذاهاي گياهي جذب آهن را افزايش مي دهد . - ار غلات و حبوبات جوانه زده استفاده کنيد . - از توالتهاي بهداشتي و آب سالم استفاده کنيد . - سبزيها را کاملاً شسته و ضدعفوني کنيد . - شستن کامل دستها با آب و صابون قبل از تهيه و مصرف غذا و پس از هر بار اجابت مزاج . - زنان باردار : روزانه بايد يک قرص آهن از پايان ماه چهارم بارداري تا سه ماه پس از زايمان مصرف کنند . - به کودکان : همزمان با شروع تغذيه تکميلي تا پايان ۲ سالگي قطره آهن بدهيد . کودکاني که با شير مادر تغذيه نمي شوند بيشتر در معرض کم خوني فقر آهن قرار دارند چون آهن شيرمادر بهتر از ساير شيرها جذب ميشود |
||||||
|
|
